güvenilir kaynak casibom giriş maritbet
SON DAKİKA
Hava Durumu

OSMANGAZİDEN MEHMET VAHDETTİN’E KADAR GEÇEN DÖNEME AİT OSMANLI BAŞBAKANLARI VE OSMANLI BAŞBAKANLARI VE ÖZ GEÇMİŞLERİ

Yazının Giriş Tarihi: 18.12.2020 21:49
Yazının Güncellenme Tarihi: 18.12.2020 21:49

Birinci sadrazamlığı:

Veli Mahmud Paşa’nın ne zaman ilk defa sadrazam tayin edildiği hakkında tam ve şüphedoğurmayan bilgimiz bulunmamaktadır.

Bazı tarihçiler 1 Haziran 1453’de II. Mehmed’in tecrübeli sadrazam Çandarlı (2.) Halil Paşa‘yı idam ettirip yerine Veli Mahmud Paşa’yı birinci defa başvezir yaptığını bildirirler.[6]

Fakat çok otoriterli tarihçiler bunu kabul etmemektedirler. 1453’de Çandarlı Halil Paşa’nın idamından sonra Zağanos Paşa‘nın sadrazamlığa getirildiğini ve ancak onun 1456 yılındaBelgrad muharabesindeki başarısızlığı dolayısıyla görevden aziledilmesi ile 1456’da ikinci vezir olan Veli Mahmud Paşa’nın sadrazam olduğunu bildirirler.[7]

Mahmud Paşa sadrazamlığı sırasında Fatih Sultan Mehmed stratejisini çizdiği Balkan egemenliğini ele alma sorunları ile yakından ilgilendi. 1456’da Zaganos Paşa’nın Macarlara karşı Belgrat seferindeki başarısızlığından sonra Mahmud Paşa önce Sırbistan sorunu ile ilgilenmek zorunda kaldı. 1458’de Sırp Despotu Brankoviç ölmesi ile Osmanlı Devleti ile Macar Krallığı arasında mücadele yeniden canlandı. Sırp Despotluğu içinde, bir grup Macar tarafını ve diğer bir grup Osmanlı tarafını tutmaktaydı. Mahmud Paşa 1459’da Sırbistan Seferine çıktı. Reşav, Kuruca, Ostçovica ve Durnik kalelerini zaptetti ve despotluk böylece tamamiyle işgal edilerek Osmanlı Devleti’ne ilhak edildi.[8]

1458’de Mora Despotluğu içinde taht kavgası çıktı. Despotluk iddiacılarından Thomas Osmanlı Devleti himayesini istedi ve rakibi Demetrios Venediklilerin desteğini almıştı. Önce 1458’de Fatih Mora seferine çıktı. 1460’da ise Mahmud Paşa Fâtih’le birlikte İkinci Mora Seferine çıkarak, despotluk başkenti Mistora’nın fethini gerçekleştirdi. Fakat Venedikliler Nauplia, Koron, Modon vb kaleleri ellerinde tuttular.[8]

Sonra Anadolu’da bulunan eski Bizans ve İtalyan Ceneviz deniz koloni kalıntılarına karşı seferlere başladı. Mahmud Paşa Fâtih ile birlikte yaptığı seferlerde Amasra 1459’da,Sinop ve Trabzon1461’de Osmanlı Devleti eline geçirilmesini sağladı. Böylece 1204’den itibaren hükümet süren Trabzon Rum Devleti‘de ortadan kaldırıldı.[8] 1462’de Eflak Voyvodası, “Kazıklı Voyvoda” olarak da anılan, III. Vlad‘ın gönderilen Osmanlı elçisi Hamza Paşa’yı kazığa çaktırıp idam ettirmesi dolayısı ile Mahmud Paşa bir Eflak seferine çıktı.Târgovişte gece baskını öncesinde II. Mehmed tarafından gönderildiği seferde III. Vlad tarafından bozguna uğratılır.[9]

1463’de Mahmud Paşa Bosna Seferi’ne geçti. Son Bosna Kralı olan Stjepan Tomašević başkenti Bobavec’den, Yayce’ye ve sonra da Kluj’a kaçtı ise de orada yakalanıp Mayıs sonunda idam edildi. Bosna krallık hanedanı ailesi dağıtılıp Bosna bir Osmanlı Beylerbeyliği olarak ilhak edildi. Hersek’de de hükümdarlık iddia eden hanedan mensupları dağıtıldı.[8]

Bosna ve Hersek’de bu gelişmelere karşılık Macar Krallığı ile ciddi bir savaş durumu ortaya çıktı. Macaristan, Venedik ve Arnavutluk’ta bağımsiz olan İskender Bey bir ittifaka girdiler. Bu ittifakı Papa II. Pius bir Haçlı Seferi haline getirmeye çalışmakta idi. Diğer taraftan bu Haçlı ittifakı Doğu Anadolu’da hakim olanAkkoyunlular hükümdarı Uzun Hasan ile elçiler göndererek anlaşmaya girişmeye çalıştı. Macar Kralı Matthias Corvinus Aralık 1463’de Bosna’da yeni yapılmakta olan Yayçe kalesine hücumu üzerine, 1464 de Mahmud Paşa Bosna ve Macaristan üzerine sefere çıktı. Osmanlı ordusunun Bosna’ya gelmesiyle Macarlar kaçtı. Pek çok ganimet ve esirin ele geçmesini sağladı. İlk sadrazamlığı Rum Mehmet Paşa‘nın, Veli Mahmut Paşa’yıFatih Sultan Mehmet‘e kötülemesi yüzünden sonlanmıştır. Bu kötüleme Karamanlılar topraklarından gelen Türk muhacirlerin 1466 başlarında İstanbul’a yerleştirilmeleri sırasında Veli Mahmut Paşa’nın aldığı rüşvet ve kendini zengin etmek için giriştiği icraatlardan dolayı olduğu bildirilmektedir.[10] Görevden alındıktan bir süre sonra Kaptan-ı Derya olarak donanmanın başına getirildi.

Kaptan-ı Derya

Kaptan-i Deryalığı esnasında Eğriboz seferi için donanmayı organize etmekle görevlendirildi. Eğriboz adası ve kalesinin kuşatılmasında donanma ile ve kendi birlikleri ile büyük yararlılıklar gösterip, padişahla birlikte kalenin kuşatılmasında ve kuşatmanın sürdürülmesinde ısrar etti. Venedik donanmasının ablukayı aşıp kaleye yardımını engelledi ve neticede kale düştü. Bu başarıları ve diğer hizmetleri neticesi İshak Paşa’nın ardından, ikinci defa sadrazamlığa getirildi.

YAZARIN DİĞER YAZILARI

    En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.